Салалас құрмалас сөйлем
📋 Тақырып не жайлы?
Бұл тақырыпта синтаксис бөлімінің ең маңызды тармағы — құрмалас сөйлемнің бір түрі қарастырылады. Салалас құрмалас сөйлемдердің ішкі мағыналық байланысы, оларды байланыстыратын шылаулар мен тыныс белгілерінің қойылу заңдылықтары оқылады.
Бұл тақырып морфологиядағы «Шылау» тақырыбымен, әсіресе жалғаулық шылаулармен тікелей байланысты. Сөйлемдердің мағыналық қатынасын дұрыс түсіну мәтінмен жұмыс істеу дағдысын қалыптастырады.
Толық нұсқада — барлық бөлімдер, сызбалар, «Қарапайым тілмен» түсіндірмелер, ҰБТ тұзақтары және тақырып тесті: әр жауабы талданған 10 сұрақ.
Тарифтер — 990 ₸-денӨзіңді тексер: тақырып тестінен 2 сұрақ
- 1. Салалас құрмалас сөйлемнің анықтамасы
- A)Баяндауыштары тиянақты болып, бір-біріне бағынбай, өзара тең дәрежеде байланысатын құрмалас сөйлем
- B)Сөйлем мүшелерінің қызметін атқара алмайтын, сөздерді байланыстыратын көмекші сөздер тобы
- C)Бір ғана тиянақты баяндауышы бар, бір ойды білдіретін, құрамында бірнеше сөз табы бар сөйлем
- D)Жай сөйлемдерінің бірі екіншісіне бағына байланысқан, баяндауыштары тиянақсыз құрмалас сөйлем
Жауабын көрсету
Дұрыс жауап: A) Баяндауыштары тиянақты болып, бір-біріне бағынбай, өзара тең дәрежеде байланысатын құрмалас сөйлем
Салалас құрмалас сөйлем құрамындағы жай сөйлемдердің баяндауыштары тиянақты болады және олар өзара тең дәрежеде байланысады. - 2. Ыңғайлас салалас құрмалас сөйлем
- A)Ол кезде қазақ елінде кітап басылмайтын, сол себепті Әуез қарт өлеңдерді көшіртіп алады.
- B)Тәуелсіздік алғалы көп нәрсеге қол жеткіздік, тіліміз де, дәстүріміз де қайта оралды.
- C)Бас қаламызда өткен көрмеге барғым келген еді, бірақ оған мүмкіндік болмады.
- D)Халық санағын не биыл жылдың аяғында жүргізеді, не келесі жылдың басында жүргізеді.
Жауабын көрсету
Дұрыс жауап: B) Тәуелсіздік алғалы көп нәрсеге қол жеткіздік, тіліміз де, дәстүріміз де қайта оралды.
Бұл сөйлемдегі екі ой бағыттас, мезгілдес мәнде қарым-қатынаста тұр және олар іргелесе байланысқан ыңғайлас салалас.
Тесттің қалған сұрақтары (барлығы 10) әр жауабының талдауымен — жазылым бойынша.
Өзіңді толық ҰБТ-да тексер — тегін
5 пән, 120 тапсырма, 4 сағат — нақты емтихандағыдай. Балл мен әр пән бойынша нәтиже — бірден, ал осал тақырыптарды теорияға сілтемелерімен көрсетеміз.
Тегін сынақ ҰБТ тапсыру